Dịch Kinh Chính Nghĩa, tập 1 (易經正義)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (明)鄢懋卿撰 Số trang (bản quét): 164 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02071946.cn/02071946.cn.pdf

Đánh giá

Dữ kiện xuất phát từ Archive.org ghi tác phẩm là 易經正義, đề tên 鄢懋卿 (Yên Mậu Khanh) đời Minh, và bản số hóa còn 164 trang trong tình trạng một số chỗ mờ chữ, một số trang khuyết. Đây là loại sách chú giải Kinh Dịch, xếp vào mục Dịch loại trong kho, tức thuộc dòng trước tác kinh học chứ không phải sách bói toán hay sách nhập môn. Bản thân tựa 正義 gợi rằng sách theo lối "chính nghĩa", tức giảng giải và hiệu định văn bản theo một lập trường nhất quán, một thể tài phổ biến trong kinh học đời Minh.

Về tác giả, việc quy cho Yên Mậu Khanh cần đọc dè dặt. 鄢懋卿 làm quan dưới triều Nghiêm Tung, nổi tiếng vì tham ác hơn là vì trước tác kinh học, và trong thư mục cổ thường không thấy ông được ghi là tác gia Dịch học. Khả năng đây là bản đề tên người hiệu đính, người tàng trữ, hoặc người soạn lời tựa bị đời sau gán thành tác giả, là điều giới nghiên cứu vẫn phải đối chiếu thêm. Nói cách khác, quy thuộc hiện tại chỉ là thông tin trên bản, chưa phải kết luận đã ngã ngũ.

Về truyền bản, dữ kiện cho biết không nhiều. Đây là bản lưu hành qua số hóa từ một bản in cũ, chất lượng hình ảnh không đều, có trang thiếu. Người tra cứu nên coi đây là một dị bản trong dòng Dịch học Minh đại, dùng để đối chiếu dị văn và khảo sự tiếp nhận Kinh Dịch thời Minh, hơn là một văn bản chuẩn. Việc nó nằm trong một bộ nhiều tập, ký hiệu (一), cũng cho thấy kho đang giữ một phần chứ chưa chắc trọn bộ.

Đặt cạnh các bộ Dịch học cùng thời như của Lai Tri Đức hay Trương Hiến Dực, một sách mang tên 正義 như thế này đáng được biết tới vì nó phản ánh cách người Minh đọc và hiệu đính Kinh Dịch, chứ không vì bản thân tác giả. Ai tra cứu nên xác minh lại tên tác giả và số quyển trước khi trích dẫn.