Chu Dịch tân giảng nghĩa (quyển 5)
Thông tin thư mục tham khảo từ archive.org.
Giới thiệu
Cuốn sách này là một tác phẩm cổ thuộc thể loại Kinh Dịch của Trung Quốc, với tựa gốc là 'Chu Dịch Tân Giảng Nghĩa (Ngũ)'. Đây là bản cổ tịch, một số chữ viết không rõ ràng và một số trang bị rách. Nội dung chính tập trung vào việc giảng giải và luận bàn về Kinh Dịch, một trong những kinh điển quan trọng nhất của triết học phương Đông. Sách thuộc chủ đề cổ học, dành cho những ai quan tâm đến tư tưởng và văn hóa Trung Hoa thời kỳ cổ đại.
Nhan đề gốc: 周易新講義(五) Tác giả: (宋)龔原撰 Số trang (bản quét): 75 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類
Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02071833.cn/02071833.cn.pdf
Đánh giá
Cung Nguyên 龔原 là học giả Bắc Tống, quê Xứ Châu, đỗ tiến sĩ thời Thần Tông, từng giữ chức trọng yếu trong Quốc Tử Giám và có dự phần vào cuộc cải cách giáo dục dưới thời Vương An Thạch. Ông thuộc phái Tân học, lấy Kinh Dịch làm nền tảng luận thuyết, soạn bộ Chu Dịch tân giảng nghĩa gồm nhiều quyển, trong đó quyển năm là phần đang lưu. Đây là dòng chú giải mang khuynh hướng nghĩa lý, tức lấy Kinh Dịch làm cớ để bàn về đạo trị nước và nhân tâm, khác với lối tượng số thiên về bói toán.
Việc quy tác phẩm cho Cung Nguyên nhìn chung được các thư mục cổ như Tống sử Nghệ văn chí ghi nhận, song văn bản lưu hành đến nay không trọn vẹn và còn nhiều điểm phải đối chiếu. Bản mang tựa Chu Dịch tân giảng nghĩa thường được biết qua các bộ sưu tập lớn như Thông Chí Đường Kinh Giải hay Tứ Khố Toàn Thư, trong đó tình trạng thiếu quyển, lẫn trang, và dị văn giữa các lần khắc in là chuyện học giới đã chỉ ra. Quyển năm ở dạng bản quét này không hẳn trùng khớp với phân quyển của các bản in khác, nên người tra cứu cần đối chiếu ít nhất hai hệ bản trước khi trích dẫn.
Về truyền bản, sách cổ thường được sao chép rồi khắc in nhiều lần, dẫn tới sai lệch chữ và mất trang, đúng như mô tả của bản lưu. Điều này khiến việc xác định niên đại và tính toàn vẹn của từng quyển còn phải bàn, dù khung tư tưởng Tân học Bắc Tống thì khá rõ. Vì thế tài liệu phù hợp cho người muốn tìm hiểu cách học phái nghĩa lý đọc Kinh Dịch và bối cảnh chính trị-học thuật đời Tống, hơn là một văn bản Kinh Dịch dùng để tra cứu nguyên văn.