Chu Dịch Chú Sớ, tập 5 (周易注疏)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (魏)王弼 (晉)韓康伯 Số trang (bản quét): 77 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02071822.cn/02071822.cn.pdf

Đánh giá

Đây là quyển thứ năm của bộ Chu Dịch chú sớ, tức phần chú thích và sớ giải kinh Dịch, gắn với tên Vương Bật đời Ngụy và Hàn Khang Bá đời Tấn. Vương Bật soạn chú cho phần kinh và hai quẻ Càn, Khôn cùng các quái từ, còn Hàn Khang Bá nối tiếp phần Hệ từ truyện trở về sau; đây là cách phân công phổ biến mà giới nghiên cứu vẫn theo, tuy việc quy từng đoạn cho ai đôi chỗ còn được bàn lại. Sớ (sớ giải) trong nhan đề thường chỉ phần Khổng Dĩnh Đạt đời Đường, người tổng hợp và biện giải các chú giải đời trước, cho nên bản lưu hành mang tên chú sớ là kết quả nhiều lớp văn bản chồng lên nhau, không phải trước tác một đời một người.

Về truyền bản, các bản Chu Dịch chú sớ in khắc qua nhiều thời kỳ có dị văn và khác biệt về thứ tự, cách chia quyển. Bản đang lưu ở đây chỉ còn bảy mươi bảy trang, lại được ghi nhận là có chỗ chữ mờ, chỗ trang tàn, nên khó xác định nó thuộc hệ bản nào nếu chỉ nhìn dữ kiện hiện có. Người đọc nên xem đây là một mảnh của dòng bản chú sớ lưu hành rộng, không phải một dị bản độc lập đã được khảo dị.

Ý nghĩa của bộ sách nằm ở chỗ nó là đường tiếp cận chính thống của học giới Đông Á với Kinh Dịch suốt nhiều thế kỷ, làm nền cho các bộ sớ giải và khảo chứng về sau. Với người học, biết tới nó là để đối chiếu giữa văn bản chú và sớ, chứ bản thân dữ kiện ở đây không cho phép nói gì thêm về nội dung từng phần.