Chu Dịch Chú Sớ, tập 4 (周易注疏)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (魏)王弼 (晉)韓康伯 Số trang (bản quét): 76 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02071821.cn/02071821.cn.pdf

Đánh giá

Đây là phần thứ tư của Chu Dịch chú sớ, bộ chú giải kinh Dịch hợp nhất chú của Vương Bật đời Ngụy với sớ của Khổng Dĩnh Đạt đời Đường. Vương Bật (226–249) soạn Chu Dịch chú, chỉ chú phần kinh và thoán, tượng; Hàn Khang Bá đời Tấn nối thêm chú cho Hệ từ và các thiên truyện còn lại, nên trên bản in thường đề song song hai tên. Khổng Dĩnh Đạt về sau làm sớ để giải thích cả hai phần chú ấy, rồi đến đời Tống mới gộp chú và sớ lại thành một khối, in liền dưới kinh văn — đó là dạng "chú sớ bản" mà tập đang lưu thuộc về. Việc quy phần chú Hệ từ cho Hàn Khang Bá là cách hiểu phổ biến, song vẫn có ý kiến cho rằng một số đoạn trong đó có thể đã qua tay người khác.

Bản đang lưu chỉ 76 trang, lại ghi "nguyên thư có chỗ chữ mờ, có trang tàn", nên gần như chắc chắn không phải toàn bộ mà là một phần của bộ sách nhiều tập — con số (四) trong tựa cho thấy đây là quyển thứ tư trong một chuỗi. Tình trạng bản in như vậy khiến người dùng cần đối chiếu với các bản khác nếu muốn tra cứu nguyên văn. Bộ Chu Dịch chú sớ vốn có nhiều hệ bản khác nhau, chênh lệch chủ yếu ở cách phân quyển và dị văn nhỏ trong phần chú sớ; các bản khắc lại đời Minh, Thanh và bản trong Tứ khố toàn thư cũng không hoàn toàn trùng nhau. Vì thế tập này nên được đọc như một mảnh của truyền bản, không phải một văn bản khép kín.

Trong dòng Dịch học, Chu Dịch chú sớ đứng ở vị trí nền tảng: chú của Vương Bật là một trong những hệ giải thích kinh Dịch có ảnh hưởng lâu dài nhất, và bản chú sớ của Khổng Dĩnh Đạt là cột mốc của nghĩa sớ đời Đường, được người học về sau dẫn lại liên tục. Người muốn tra cứu Dịch học cổ điển khó lòng bỏ qua nó.