Chu Dịch Chính Nghĩa, tập 2 (周易正義)

Giới thiệu

原書有些字跡不清、有些頁殘 古籍

Tác giả: (唐孔穎達撰) Số trang (bản quét): 72 Chủ đề: 中國 · 古代 · 易類

Nguồn thư mục: Archive.org — https://archive.org/download/02071813.cn/02071813.cn.pdf

Đánh giá

《周易正義》là bộ sớ giải quan trọng bậc nhất của kinh Dịch, do Khổng Dĩnh Đạt (574–648) chủ trì biên soạn dưới sự chỉ đạo của triều đình nhà Đường. Sách thuộc hệ "ngũ kinh chính nghĩa", lấy Vương Bật và Hàn Khang Bá làm chủ, dung hợp các thuyết Nam học Bắc học đương thời rồi định lại thành một văn bản chuẩn. Công trình được hoàn thành khoảng đầu niên hiệu Vĩnh Huy (650–655); phần quy thuộc cho Khổng Dĩnh Đạt nói chung được học giới chấp nhận, tuy vai trò thực tế của các nho thần đồng tu soạn vẫn còn được bàn lại. Tên gọi trên các bản khắc in về sau có khi đổi thành 《周易註疏》khi gộp chung kinh truyện, chú của Vương, sớ của Khổng và sớ của Lục Đức Minh.

Bản đang lưu ở đây là quyển thứ hai trong một bộ nhiều tập, chỉ vỏn vẹn 72 trang, tiếng Trung, và đã hư hại: một số chữ mờ, một số tờ rách. Với tình trạng ấy, người tra cứu khó dùng nó làm bản đối chiếu văn bản; giá trị chủ yếu nằm ở việc nhận diện bản in và dòng truyền của bộ sách. Giữa các hệ bản — bản Giám bản đời Tống, bản Mân, bản Việt san đời Minh, rồi các bản khắc trong Thập tam kinh chú sớ — văn tự có dị đồng, nhất là ở phần sớ văn và cách phân quyển, nên khi trích dẫn cần ghi rõ hệ bản.

Trong truyền thống Dịch học, 《Chu Dịch chính nghĩa》là mốc đánh dấu việc kinh Dịch được chính thức hoá theo lối nghĩa lý của Vương Bật, đồng thời lưu giữ nhiều dị văn và cựu thuyết đã thất truyền qua trích dẫn. Người học về kinh Dịch, về lịch sử kinh học đời Đường, hay về quan hệ giữa chú và sớ đều phải đi qua bộ này.