Robert Mugabe

Tiểu sử

Robert Gabriel Mugabe, KCB (21 tháng 2 năm 1924 – 6 tháng 9 năm 2019) là cựu Tổng thống Zimbabwe. Ông đã giữ chức thủ tướng từ năm 1980 đến năm 1987 và chức chủ tịch hành pháp thứ nhất từ năm 1987. Ông trở nên nổi tiếng trong thập niên 1960 khi làm lãnh đạo của Liên minh Quốc gia châu Phi Zimbabwe (ZANU) trong cuộc chiến tranh du kích chống lại cộng đồng thiểu số da trắng cầm quyền ở Rhodesia (1964–1979).

Mugabe là một nhân vật thẳng thắn, gây tranh cãi. Nổi tiếng từ cuộc chiến, ông được dân châu Phi xem là anh hùng đấu tranh cho độc lập cũng như là một lãnh đạo có học vấn cao.

Mugabe sinh ra trong một gia đình người Shona nghèo ở Kutama, Nam Rhodesia. Sau khi học tại trường Cao đẳng Kutama và Đại học Fort Hare, ông làm giáo viên trường ở Nam Rhodesia, Bắc Rhodesia và Ghana. Tức giận rằng Nam Rhodesia là một thuộc địa của Anh bị chi phối bởi một thiểu số da trắng, Mugabe đã chấp nhận chủ nghĩa Mác và tham gia các cuộc biểu tình dân tộc chủ nghĩa châu Phi kêu gọi một quốc gia độc lập do người da đen lãnh đạo. Sau khi đưa ra bình luận chống lại chính phủ, ông bị buộc tội hành hung và bị bắt giam từ năm 1964 đến năm 1974. Sau khi giải phóng, ông đã trốn sang Mozambique, thiết lập sự lãnh đạo của ông về ZANU, và giám sát vai trò của ZANU trong cuộc chiến tranh Bush ở Rhodes, chiến đấu với chính phủ trắng của Ian Smith. Ông miễn cưỡng đã tham gia vào các cuộc đàm phán hòa bình được môi giới bởi Vương quốc Anh dẫn đến Hiệp định Lancaster House. Thỏa thuận này đã dỡ bỏ luật lệ của người da trắng và dẫn đến cuộc tổng tuyển cử năm 1980, trong đó Mugabe đã dẫn ZANU–PF giành chiến thắng và trở thành Thủ tướng của nước mới được đổi tên thành Zimbabwe. Chính quyền Mugabe đã mở rộng việc chăm sóc sức khoẻ và giáo dục và – bất chấp hùng biện Mác xít của ông và mong muốn có một xã hội xã hội chủ nghĩa – tôn trọng các chính sách kinh tế thận trọng.

Những lời kêu gọi đầu tiên của Mugabe về sự hòa giải sắc tộc đã thất bại trong việc làm giảm mối quan hệ chủng tộc và việc người da trắng trốn chạy gia tăng. Mối quan hệ với Liên minh Nhân dân Zimbabwe của Zimbabwe Joshua Nkomo (ZAPU) cũng đã suy giảm, trong khi Mugabe đã bóp nghẹt sự phản đối của ZAPU ở Matabeleland trong Gukurahundi từ năm 1982 đến năm 1985; ít nhất 10.000 người, chủ yếu là dân thường của Ndebele, đã bị Lữ đoàn thứ năm của Mugabe giết. Trên bình diện quốc tế, ông đã gửi quân tới Chiến tranh Congo lần thứ hai và