Uyên Hải Tử Bình

Giới thiệu

Bộ mệnh thư nền tảng của Tử Bình học, ra đời thời Tống. Sách mang tên Từ Tử Bình nhưng không do ông trực tiếp viết: Từ Đại Thăng thu thập thành quả luận mệnh của Quỷ Cốc Tử, Lạc Lục Tử và Từ Tử Bình, biên thành hai quyển "Uyên Hải" và "Uyên Nguyên"; đến đời Minh hai quyển ấy được tái bản và hợp lại thành "Uyên Hải Tử Bình" như ta thấy ngày nay.

Nội dung bàn về Tứ Trụ (năm, tháng, ngày, giờ sinh) và phép luận đoán cát hung, hoạ phúc của đời người; kèm phân tích bát tự của 20 nhân vật nổi tiếng trong lịch sử. Đây được xem là bộ đặt nền cho địa vị chủ tôn của mệnh lý học về sau.

Cần lưu ý khi đọc: sách trải qua nhiều lần biên tập, sửa đổi qua các triều đại nên nội dung không còn đầy đủ và nhất quán như nguyên bản.

Soạn theo: https://thuvienphongthuy.vn/chia-se/18/uyen-hai-tu-binh-tac-pham-menh-ly-noi-tieng-qua-cac-thoi-dai

Đánh giá

Uyên Hải Tử Bình, do Từ Đại Thăng soạn, là một trong những trước tác nền tảng của mệnh lý học theo lối Tử Bình, tức phép dựng số bằng bốn trụ năm – tháng – ngày – giờ dựa trên can chi và ngũ hành. Sách thuộc dòng Bát Tự, phân biệt với các lối luận mệnh cổ hơn dùng niên trụ làm trọng tâm; Từ Đại Thăng là nhân vật đời Tống, song các ghi chép về tiểu sử và văn bản gắn với tên ông phần nhiều chỉ còn lại qua truyền bản về sau, nên niên đại và phạm vi trước tác còn nhiều khoảng chưa thống nhất trong giới nghiên cứu.

Về truyền bản, tác phẩm lưu hành chủ yếu qua các bản khắc in đời Minh – Thanh và các hợp tuyển mệnh lý về sau, có thể kèm chú thích, bổ sung hoặc phụ lục của người đời sau, khiến dị văn giữa các bản không nhỏ. Bản đang lưu trong kho là bản dịch tiếng Việt, dẫn lại bản Hán văn nào thì chưa đủ dữ kiện để xác định; việc quy tác giả cho Từ Đại Thăng vẫn là cách hiểu phổ biến, nhưng không loại trừ khả năng một phần văn bản là sản phẩm của nhiều lớp người biên tập.

Vị trí của nó trong truyền thống nằm ở chỗ là một trong những bộ được xem là gốc của phép luận tứ trụ, thường được nêu cạnh các bộ cùng dòng khi bàn về cách dựng số theo can chi – ngũ hành. Người học đi theo hướng này cần biết đến nó không chỉ vì nội dung, mà còn vì vai trò mẫu mực trong cách đặt thuật ngữ và khung lý luận mà các bộ đời sau kế thừa hoặc phản biện.